نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشیار، دکترای تخصصی فیزیولوژی جانوری، گروه زیست شناسی، واحد مشهد، دانشگاه آزاد اسلامی، مشهد، ایران

2 گروه آموزشی زیست شناسی، دانشکده علوم پایه، دانشگاه آزاد اسلامی، نیشابور، ایران

3 گروه میکروبیولوژی، واحد کرج، دانشگاه آزاد اسلامی، البرز، ایران

4 استادیار، دکترای تخصصی ژنتیک مولکولی، گروه زیست شناسی، واحد مشهد، دانشگاه آزاد اسلامی، مشهد، ایران

چکیده

کاسنی در طب سنتی به عنوان محافظ کلیه و سنگ‌شکن استفاده می‌شود. در این مطالعه اثر عصاره آبی ساقه کاسنی بر پیشگیری از ایجاد سنگ اگزالات کلسیم در کلیه رت ها بررسی شد. 24 سر موش صحرایی نر نژاد ویستار در چهار گروه شامل کنترل سالم، گروه دریافت کننده اتیلن گلیکول، گروه های پیشگیری با دوزهای mg/kg 200 و mg/kg50 با تزریق داخل صفاقی عصاره آبی ساقه کاسنی به همراه ٪1 اتیلن گلیکول، به مدت 30 روز آزمایش شدند. در روزهای صفر، 15و 30، سطح کلسیم، اسید اوریک، سیترات، کراتینین، pH و حجم ادرار و روز 31، سطح سرمی کلسیم، اسید اوریک و کراتینین تعیین شد. RNAاز بافت کلیه استخراج و cDNA سنتز شد. توسط تکنیک Real time PCR، سطح بیان ژن های کد کننده IL-1β، TNF-α مورد بررسی قرار گرفت. آنالیز دادها به کمک آزمون ANOVA، تستTukey و نرم افزار SPSS انجام شد. در گروه های پیشگیری سطح ادراری کلسیم (روز 15 و دوز 50 میلی گرم/کیلوگرم) و سطح سیترات ادرار ( روز 15) و سطح سرمی کلسیم، اسید اوریک، کراتینین و بیان ژن کد کننده TNF-α کاهش معنی دار یافت. حجم ادرار (روز30) و بیان ژن IL-1β (دوز200 میلی گرم/کیلوگرم) نیز افزایش معنی دار یافت. احتمالا ساقه کاسنی به دلیل خاصیت دیورتیک، موجب کاهش کلسیم ادرار در دوز mg/kg50 و پارامترهای سرم شده است. اما در دوز mg/kg 200، تاثیری بر پیشگیری از تشکیل سنگ کلیه ندارد و موجب افزایش التهاب کلیوی ناشی از افزایش IL-1β و برخی پارامترهای اداری نیز شده است.

کلیدواژه‌ها